Styczeń 2026 – Sprawy Wschodu

[243] Sukcesja w Czeczenii: Adam Delimchanow przejmuje inicjatywę

W 243 wydaniu podcastu „Czytamy po rosyjsku” przyglądamy się Kaukazowi – od Czeczenii, przez Południową Osetię, po szerszy kontekst regionalny.

Analizujemy wypowiedzi Adama Delimchanowa o „tradycji” i kontroli Czeczenów żyjących poza republiką, osadzając je w kontekście napięć wokół władzy w Czeczenii, presji społecznej wobec kobiet oraz aktywności czeczeńskiej emigracji. Następnie omawiamy umizgi Zacharowej do rządu Gruzji i dymisję rządu Południowej Osetii, pytania o rozliczenie rosyjskich środków finansowych i kalendarz polityczny przed wyborami prezydenckimi. Całość domyka refleksja nad mechanizmami władzy i lojalności na peryferiach imperium.

🎙 Przed mikrofonami: Bartosz Gołąbek i Magdalena Paciorek

0:20 staż merytoryczny w Sprawach Wschodu wokół tematyki Ukraińskiej
2:10 rosyjska delegacja w Zgromadzeniu Parlamentarnym Rady Europy
5:27 sytuacja Czeczenek i lokalne tradycje
15:13 Delimchanow przejmuje inicjatywę
26:50 Marii Zacharowej umizgi do gruzińskiego rządu
36:06 skandale korupcyjne w Cchinwali (Południowa Osetia)

🌍 Strona projektu:
⁠https://sprawywschodu.online⁠

🤝 Wsparcie projektu „Sprawy Wschodu”:
Jeśli uważasz, że ta praca ma sens, możesz wesprzeć nas tutaj:
BuyCoffeeTo: ⁠https://buycoffee.to/sprawywschodu
Patronite: ⁠https://patronite.pl/sprawywschodu⁠

Źródła i materiały:
SOVA (Tbilisi): Delimchanow o „tradycjach” poza Czeczenią
⁠https://sovanews.tv/2026/01/10/delimhanov-o-planah-sosredotochitsya-na-tradicziyah-sredi-chechenczev-za-predelami-chechni/⁠
Materiał wideo – wywiad z Anzorem Maschadowem
⁠https://www.youtube.com/watch?v=uunv_it3EG4⁠
Kavkaz.Realii: czeczeńskie kobiety w 2025 roku – przemoc i brak ochrony poza regionem
⁠https://www.kavkazr.com/a/chechenskie-zhenschiny-v-2025-m-tragedii-nasilie-i-otsutstvie-zaschity-za-predelami-regiona/33631666.html⁠
JAMnews: przyczyny dymisji rządu Południowej Osetii
⁠https://jam-news.net/ru/%D0%B2-%D1%87%D0%B5%D0%BC-%D0%BF%D1%80%D0%B8%D1%87%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D0%BE%D1%82%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2%D0%BA%D0%B8-%D0%BA%D0%B0%D0%B1%D0%BC%D0%B8%D0%BD%D0%B0-%D1%8E%D0%B6%D0%BD%D0%BE%D0%B9-%D0%BE/⁠
BFM.ru – tło polityczne w Południowej Osetii
⁠https://www.bfm.ru/news/596052⁠
Materiał wideo – Południowa Osetia wiadomości
⁠https://www.youtube.com/watch?v=fOB77du5fzA⁠
Echo Kavkaza: Gruzja i narracja o współpracy z Rosją
⁠https://www.ekhokavkaza.com/a/zaharova-v-gruzii-vsyo-boljshe-storonnikov-sotrudnichestva-s-rossiey/33657409.html⁠
Instagram – Limda (Albina) Ibragimova
⁠https://www.instagram.com/p/DS73O4yiO5F/

Rekrutujemy do redakcji Spraw Wschodu na praktyki / staż

Rekrutujemy do redakcji Spraw Wschodu na praktyki / staż

Szukamy osoby zainteresowanej Ukrainą, która nie boi się mikrofonu i chce współtworzyć autorski, ekspercki projekt medialny: podcast i redakcję Spraw Wschodu.

Forma pracy: online
Doświadczenie medialne: niewymagane

Kogo szukamy?
– osoby głęboko zainteresowanej Ukrainą (dzieje, współczesność, kultura, społeczeństwo)
– osoby, która swobodnie czuje się przy mikrofonie i w wystąpieniach publicznych
– osoby komunikatywnej, odpowiedzialnej i gotowej do nauki
– doświadczenie w mediach nie jest konieczne

Czego się u nas nauczysz?
– pracy przy podcaście i w autorskim projekcie eksperckim
– planowania i tworzenia treści analitycznych i popularyzatorskich
– pracy z mediami i narzędziami AI
– podstaw montażu audio
– pracy zespołowej i pod presją czasu

Organizacja i rekrutacja

– staż / praktyka bezpłatna
– projekt ma charakter ekspercki i autorski (nie jesteśmy redakcją komercyjną ani korporacyjną)
– zainteresowanych prosimy o kontakt w dowolnej formie
– wybrane osoby poprosimy o CV i krótki list motywacyjny
– do wybranych kandydatów wyślemy krótkie zadanie testowe
– z wybranymi i zainteresowanymi po tym etapie osobami spotkamy się online i ustalimy zasady współpracy
– zastrzegamy sobie prawo do kontaktu wyłącznie z wybranymi osobami

Zainteresowani? Odezwijcie się do nas

[242] Zima, morale i presja – co naprawdę decyduje dziś o wojnie Ukrainy i Rosji

To jubileuszowy odcinek podcastu.
Wchodzimy w 6. rok „Czytamy po rosyjsku”. Wydanie 242.
Rozmawiamy o wojnie z perspektywy presji, ale nie tylko frontu. Zaczynamy od zimy – jako czynnika materialnego i logistycznego – a następnie przechodzimy do morale, zmęczenia społecznego i politycznych ograniczeń.
Analizujemy czynniki nacisku działające równocześnie na Ukrainę i Rosję: zasoby, czas, odporność społeczeństw, kalkulacje elit i granice wytrzymałości systemów. Bez uproszczeń, bez propagandowych skrótów – rozmowa o wojnie jako procesie wyczerpywania.

🎙️ Rozmawiają: Bartosz Gołąbek i Marcin Strzyżewski
📌 6 lat podcastu „Czytamy po rosyjsku”

🗳️ Głosowanie – Osobowość Roku (Nauka) Bartosz Gołąbek – adiunkt w Katedrze Kultury Słowian Wschodnich Instytutu Filologii Wschodniosłowiańskiej Uniwersytet Jagielloński, Kraków.
Plebiscyt organizowany przez Gazetę Krakowską.
👉 https://gazetakrakowska.pl/dr-bartosz-golabek/pk/8480511

☕ Wsparcie podcastu
Patronite: ⁠https://patronite.pl/sprawywschodu
⁠Buy Coffee To: ⁠https://buycoffee.to/sprawywschodu

[241] Boże Narodzenie w barwach khaki. Cerkiew, wojna i państwo w Rosji

Boże Narodzenie w barwach khaki – jak Rosyjska Cerkiew Prawosławna mówi dziś o wojnie, państwie i „tradycyjnych wartościach”? Analiza świątecznych wystąpień patriarchy Cyryla, decyzji instytucjonalnych i roli Cerkwi w systemie władzy w Rosji.

🎙️ Prowadzi: Bartosz Gołąbek | Podcast Czytamy po rosyjsku
📅 Nagranie: 12 stycznia 2026

00:00 Wprowadzenie
2:15 Kontekst odcinka – domniemane poparcie dla cerkwi
3:46 Patriarchat wojenny
8:46 TASS pyta Patriarchę Cyryla
19:22 Благими намерениями – książka o cerkwi Kseni Łuczenko
31:31 o poglądach Metropolity Tichona (Szewkunowa)
39:22 nowy cennik usług rytualnych

Źródła i materiały:

Current Time – RCP i polityka
https://www.currenttime.tv/a/russia-church-orthodox/33631123.html
Zona Media – moliebien o „wразумлении”
https://zona.media/article/2026/01/11/vrazumlenie
Nowaja Gazieta – „Dwie cerkwie, dwa oblicza i dwie wiary”
https://novayagazeta.ru/articles/2025/12/27/dve-tserkvi-dva-litsa-i-dve-very
Nowaja Gazieta Europa – „Boże Narodzenie w kolorze khaki”
https://novayagazeta.eu/articles/2026/01/09/rozhdestvo-tsveta-khaki
Patriarchia.ru – materiał wideo RCP
https://www.patriarchia.ru/article/119155?video=true
Ridl.io – „Kremlowska kaznodzieja”
https://ridl.io/ru/kremlevskaya-propoved/
YouTube – materiał źródłowy
https://www.youtube.com/watch?v=9FAl6zI1M2I&t=2288s
Oświadczenie ZP OBWE nt. rosyjskiego ataku na Ukrainę
https://www.oscepa.org/en/news-a-media/press-releases/2026/statement-of-the-parliamentary-support-team-for-ukraine-on-russias-overnight-attack-on-ukrainian-civilians-and-infrastructure

Wsparcie kanału:
☕ Buy Coffee To: https://buycoffee.to/sprawywschodu
❤️ Patronite: https://patronite.pl/sprawywschodu

Społeczeństwo i kultura Rosji w 2025 roku

Autorskie, wieloźródłowe podsumowanie społeczeństwa i kultury Rosji w 2025 roku opracowane przez Bartosza Gołąbka. Zestawienie oparte na danych, raportach, tekstach kultury i mediach rosyjskich oraz emigracyjnych. Jedyny taki projekt w polskiej przestrzeni internetowej.

Świadome wykorzystanie niektórych materiałów niestety wyklucza monetyzację tego podcastu, ale pozwala zachować rzetelny i dokumentacyjny charakter całości. Jeśli uznają Państwo tą pracę za wartościową – wsparcie przez Buy Coffee To pozwoli utrzymać ten format.

Buy Coffee To: https://buycoffee.to/sprawywschodu

🎙 Bartosz Gołąbek
📅 6 stycznia 2026

1:57 Putinizm w 4. roku wojny
7:50 Straty wojenne
13:30 Gospodarka
18:09 Represje
30:44 Elity
38:30 Emigracja
40:45 Internet i media
59:58 Kino i seriale
1:08:00 Literatura
1:20:01 Teatr
1:25:06 Muzyka
1:46:42 Muzea
1:54:05 Zakończenie

LINKI I MATERIAŁY ŹRÓDŁOWE
SPOŁECZEŃSTWO / PAŃSTWO

Straty wojenne Rosji

BBC News Russian – Что мы знаем о потерях России в Украине в 2025 году?
https://www.bbc.com/russian/articles/c7vm484qj41o

Społeczeństwo po wojnie

Jak weterani wojny zabijają i kaleczą Rosjan
https://verstka.media/kak-veterany-vojny-v-ukraine-ubivayut-i-kalechat-rossiyan

Unikanie odpowiedzialności dzięki wojnie